رفتن به محتوا رفتن به نوار کناری رفتن به فوتر

صدسالگی اولیس (۲):مساله‌ی «اولیس»/ محمد قاسم‌زاده

یک‌صد سال از انتشار «اولیس» شاهکار جیمز جویس می‌گذرد. درست در همان زمانی که ما اولین قدم جدی را در داستان‌نویسی نوین برداشتیم. در این قرنی که بر این کتاب گذشته، همواره مایه‌ بحث نویسندگان و منتقدان بوده، ستایشگران آن بسیارند و کم هم نیستند آنهایی که آن را نمی‌پسندند، یکی وی.اس. نایپل، برنده‌ نوبل…

ادامه مطلب

صد سالگی اولیس (۱): صدسال سانسور/ آریامن احمدی

در طول تاریخ هفتادهزارساله بشر، هیچ کتابی اندازه «اولیس» با «سانسور» گره نخورده است. سانسور کلمه‌ مغضوب‌شده فرانسوی است، و آنطور که تاریخ فرانسه نشان می‌دهد مردم و روشنفکران، همیشه درحالِ مبارزه با آن بوده‌اند تا این سه کلمه‌ اصیل را سنگِ ‌بنای تاریخ بگذارند: آزادی، برابری، برادری. از همین زاویه است که «اولیسِ» جیمز…

ادامه مطلب

«روز ملخ» اثر ناتانیل وِست ؛ رویاهای مُرده هالیوود/ صبا صبحانی

ناتانیل وِست در طول عمر کوتاهش (۳۷ سال) چهار رمان، دو فیلمنامه و چند داستان کوتاه نوشت. وست درحال بازگشت از مراسم خاکسپای اسکات فیتزجرالد خالقِ «گتسبی بزرگ» بود که بر اثر تصادف جان خود را از دست داد.

ادامه مطلب

 خوانش «شهر نوازندگان سفید» با رویکرد «رآلیسم جادویی» و «فراداستان»/جواد اسحاقیان

    ” چهارمین رمان “بختیار علی” با عنوان “شهر نوازندگان سفید” (The City of the White Musicians, 2005) در ده هزار نسخه انتشار یافته که از شهرت آن حکایت میکند. با آن که بهای این رمان پانزده هزار دینار عراقی (و حدود ده دلار آمریکا) است، تمام نسخه های آن در طی چند ماه به…

ادامه مطلب

«مسکو ۲۰۴۲»؛ استبداد علیه استبداد! / پرتو مهدی‌فر

جامعه‌ی انسانی، به دفعات، تجربه‌ی ناکام آرمان‌شهری را پشت سر گذاشت تا به این نتیجه برسد که؛ نظام دمکراتیک، فاقد اتوپیا وناگزیراز پذیرشِ میان‌مایگی است، و ایده‌آل سیاسی، موظف است بر رفع نواقص‌ تمرکز کند، نه بر شعار دستیابی به خیر مطلق و ایده‌های ناکجا‌آبادی. به سبب همین تجربیات هم، ادبیات شاهد موارد پر شماری…

ادامه مطلب

ملکوتِ صادقی؛ ویرانشهر شیطان/ رضا فکری

شش‌دهه از چاپ نخستِ «ملکوت» (دی‌ماه ۱۳۴۰، کتاب هفته) تنها داستان بلند بهرام صادقی می‌گذرد؛ داستان بلندی که از آن به‌عنوان یکی از کلاسیک‌های فارسی یاد می‌شود. پس از سال‌ها ممنوع‌الچاپی (آخرین چاپِ «ملکوت» مربوط به نشر نیلوفر، ۱۳۹۳ است)، سرانجام در سال جاری نشر معین چاپ جدیدی از این کتاب را منتشر کرد

ادامه مطلب

«اسفار سرگردانی» اثر جبار جمال غریب؛میراث / امیر ویسی

اسفار سرگردانی داستان خون است، خون ریخته‌شده‌ی آبا و اجداد یک ملت که قدمت‌شان از تاریخ طولانی‌تر است. ملتی چندپاره که اکنون نسل‌های جوان‌اش با آشفتگی به‌دنبال هویت‌شان هستند. اسفار سرگردانی حکایت عذاب انسانِ فراموش‌کار نسبت به گذشته‌ی پر از جنایت و نسل‌کشی هم‌نوعان‌اش است

ادامه مطلب

«کلارا و خورشید» کازئو ایشی‌گورو؛ آینده آدم‌های ماشینی

«کلارا و خورشید» نخستین رمان کازئو ایشی‌گورو پس از دریافت جایزه نوبل ادبیات است؛ او که پس از حرف و حدیث‌های فراوان، سرانجام در سال ۲۰۱۷ جایزه نوبل ادبیات را از آن خود کرد؛ درست یک سال بعد از آنکه «بزرگ‌ترین قهرمان زندگی»اش باب دیلن جایزه نوبل ادبیات را دریافت کرد

ادامه مطلب

خوانشی از «ظلمت شب یلدا» اثر امین فقیری / جواد اسحاقیان

 تا کنون کتابها، مقالات و گفتارهای متعددی به زبان فارسی یا انگلیسی در باره ی نظریه ی “فوکو” (Foucault) بر محوریّت “قدرت / دانش” خوانده ایم یا کوشیده ایم به سویه های گوناگون معنایی  و اهمیت آن پی ببریم. با این همه این نوشته ها، بیش از آنچه “مشخص” باشد، “مجرّد” و انتزاعی می نموده…

ادامه مطلب

عجوزک و عیاران

عجوزک و عیارانِ روزگارِ ما

آنچه بر همگان واضح است، در دوران‌های دور، آن روزگار که دنیا هنوز رنگ تکنولوژی به خود ندیده بود، قصه‌ها و حکایت‌ها، علاوه بر سرگرم‌کردن مردم، نقش راهنما و هدایت‌گری داشته‌اند. گرچه در همان زمان هم عده‌ای گوش به روی قصه و حکایت بسته بودند،

ادامه مطلب

«انار و فرشته مرگ» اثر عطا محمد

دنیا آمدن  در سرزمین های نفرین شده/ «انار و فرشته مرگ» اثر عطا محمد

«انار و فرشته مرگ» رمانِ آدم‌هایی است که در سرزمین‌های نفرین‌شده به‌دنیا آمده‌اند، متولدین جهان سوم که برای یافتنِ زندگی بهتر تن به چیزهایی می‌دهند که بیشتر از آن‌که انتخاب باشد، اجبار است. مهاجرت شاید ملموس‌ترین‌شان باشد و «سربست»، شخصیت اصلی انار و فرشته مرگ، یکی از همین آدم‌ها است

ادامه مطلب

مسکو ۲۰۴۲

«مسکو ۲۰۴۲» به‌دنبالِ آشکارکردن جوهر نظام توتالیتر است/ منیره ستاری

رمان «مسکو ۲۰۴۲» اولین‌بار در سال ۱۹۸۶ در غرب منتشر شد و یک سال بعد به زبان انگلیسی برگردانده شد. هرچند کتاب به‌طور غیرقانونی در روسیه دست‌به‌دست می­چرخید، ولی در ۱۹۹۱ مجوز انتشار گرفت

ادامه مطلب

خاطرات سرکوب شده/ درک پایان و جولین بارنز/ فرشید شریف

رمان ” درک یک پایان ” ساختاری بر مبنای رابطه خاطرات با زمان و حافظه دارد که در آن بارنز سعی می کند براساس  روایت های  ساده و متعدد که آنها را بدون ترتیب خاصی به یاد تونی می آورد ، به مفهوم  تاثیر خاطرات  در حافظه  وتحلیل آنها بپردازد که تا چه اندازه می…

ادامه مطلب

تأثیر «رمانس اسکندر کبیر» بر ادبیات کلاسیک ایران / جواد اسحاقیان

     آنچه “اسکندر” را از پادشاهانی چون “داریوش سوم” و “فور” ممتاز میکند، چاره گری و تاکتیکهایی است که برای پیروزی در جنگ به کار می برد و او را با وجود کمی سپاه و سامان جنگ، بر بزرگترین شاهان چیره می سازد

ادامه مطلب

لیورا

«لیورا» نوشته فریبا صدیقیم؛ شکستن روز مه آلود/ امیرحسین تیکنی

آدمی هرگز قادر نیست میان مفاهیم هستی شناسانه و جهانبینی خود با داستان زندگی‌اش به یک انطباق همیشگی و دلخواه دست یابد. سرگذشت هرکس تنها یک آن با سرنوشتش فاصله دارد و انسان در لحظه، مشغول گره زدن این دو با هم است

ادامه مطلب

خوانش فرهنگی و فوکویی رمان «زنگ موسیقی» نوشته ی مصطفی اسلامیه/جواد اسحاقیان

رمان خواندنی و ماندنی “زنگ موسیقی” نگاهی به تاریخ موسیقی ایران با همه ی گونه ها (دستگاهی و مَقامی) تا موسیقی عامیانه، محلی، قومی، کافه ای و لاله زاری و معرفی خوانندگان، نوازندگان، سرایندگان و مخاطبان موسیقی ملی و بومی ایران از آغاز تا زمان حاضر است.

ادامه مطلب

از کنت مونت کریستو تا تهران مخوف / جواد اسحاقیان

“اومبرتو اِکو” در بخش پایانی نام گل سرخ از راهبی به نام “آدسو” ۳ سخن می گوید که دارد به صومعه ی سوخته ی خود بازمی گردد؛ یعنی جایی که از آن همه کتابخانه ی عظیم و سرشار از آثار مربوط به آیین عیسویت، تنها تکه پاره هایی سوخته باقی مانده است.

ادامه مطلب

هانا آرنت: «خوابگردها» یکی از سه رمان بزرگ قرن

نوشتاری از هانا آرنت هرمان بروخ و رمان مدرن ترجمه علی اصغر حداد هر بحران، هر نقطه‌ی عطفِ دوران‌های تاریخی، نقطه‌ی آغاز است و نیز نقطه‌ی پایان، و چنین نقطه‌ی عطفی در کلام بروخ یک سه‌گانه است: «دیگر نه‌ی» گذشته، «هنوز نه‌ی» آینده و «هم‌اینکِ» زمان حال. رمان‌های مهم قرن بیستم، «در جست‌وجوی زمان…

ادامه مطلب

از کیومرث تا همای؛ شاهنامه به روایت محمد محمدعلی/ جواد اسحاقیان

     هدف نویسنده در وجه غالب، آشنا کردن جوانان با داستانهای برجسته تر “شاهنامه” به ویژه بخش اساطیری و پهلوانی به زبانی ساده است تا آتش شوق و ذوق و غرور ملّی آنان را برانگیخته، خود به سراغ “مِهین نامه ی باستان” کشیده شوند.

ادامه مطلب

از کِی به‌عوض عقل با دل کتاب‌ها را خواندیم

تاریخچه‌ی «عشق» کتاب‌خوانی از کِی به‌عوض عقل با دل کتاب‌ها را خواندیم جاشوا راتمن/ ترجمه‌ی حسام امامی سال آخر دانشگاه کلاسی برداشتم درباره‌ی جین آستین، کلاسی فوق‌العاده و باید بگویم با حال‌وهوایی عجیب. تقریباً همه‌ی دانشجوها زن بودند (از حدود صد نفر، فقط پنج یا ده‌ تا مرد بود) و برای مجانین جین آستین عشرتکده‌ای…

ادامه مطلب

یادداشتی بر داستان کوتاه «معصوم اول» نوشته هوشنگ گلشیری

هوشنگ گلشیری، از مهم‌ترین داستان‌نویسان ایرانی است. او سال ۱۳۱۶ در اصفهان به دنیا آمد و سال ۷۹ در تهران از دنیا رفت. کارگاه‌های داستان‌خوانی گلشیری که در دهه ۶۰ پایه‌گذاری شد و تا نیمه دوم دهه ۷۰ هم ادامه یافت،

ادامه مطلب

ساختار پلات در رمان «تهران مخوف» اثر مشفق کاظمی / جواد اسحاقیان

هر “رمان” عناصری دارد که “پلات” آن را تشکیل می دهد و رمان جز به یاری آن ها شناخته نمی شود. “پیرنگ” (“پلات”) Plot در یک داستان، ناظر به نقشه، طرح و الگوی رخدادها و افزون بر آن، سازماندهی حادثه و شخصیت به گونه ای است که حس کنجکاوی و انتظار (“تعلیق”) Suspense را در…

ادامه مطلب

حبسیه داستایفسکی در «خاطرات خانه اموات» اثر فئودور داستایفسکی / صورتگری محکومان / پارسا شهری

«در ساعت‌های بیکاری، مهم‌ترین خاطرات دوران زندان را می‌نویسم، اما مسائل و دیدگاه‌های شخصی‌ام را چندان در آن نمی‌گنجانم». داستایفسکی ایده نوشتن «خاطرات خانه اموات» یا «خاطرات خانه مردگان» را از دورانی که در زندان سیبری گرفتار آمده بود در سر پروراند.

ادامه مطلب

نگاهی به «جان‌های بیمار، ذهن‌های سرحال» / ای زندگی بیزار از توآم…بیزار از این دنیا / نیره رحمانی

«جان‌های بیمار، ذهن‌های سرحال» یکی از آن کتابهایی است که به موضوعاتی آشنا و به دردخوری می‌پردازد. جان کاک نویسنده این کتاب به تازگی در ایران معرفی شده و کتاب خواندنی و موفق دیگری از او به فارسی ترجمه شده است با عنوان « پیاده روی با نیچه». سبک کار جان کاک در این…

ادامه مطلب

آشنایانی که غریبه شدند / نگاهی به «شب گم‌شده» اثر پیام یزدانجو / سعیده امین زاده

گم‌شدن در جایی بیگانه، در انبوه اشیاء و اشخاصی غریبه، با خود وحشتی به همراه دارد که ممکن است توانایی یافتن راه‌حل برای برون‌رفت از وضعیت را از آدمی بگیرد. انسان گم‌گشته به هر سو می‌دود تا راه خلاصی از غربت مطلق بیابد و این دویدن‌های مدام خسته‌تر و درمانده‌ترش می‌کند

ادامه مطلب

نگاهی به «شایو : پایین رفتن خورشید» نوشته اوسامو دازای / روایت اضمحلال یک خانواده اشرافی / فرشید شریف

داستان شایو (پایین رفتن خورشید) با این جمله آغاز می شود ” مادر آه بی جانی کشید “. جمله ای که یادآور خاطره ی در هم شکننده ای از گذشته است . . کتاب ” شایو ” در سال ۱۹۴۷ دو سال بعد از جنگ دوم جهانی و درست در موقعی که ژاپن پس از…

ادامه مطلب

«فانوس جادویی زمان» اثر داریوش شایگان / رستاخیز خاطره‌ها

در تاریخ ادبیات و فلسفه کم نبوده‌اند کتابهایی که بیش از خودشان، آثاری که درباره آنها نوشته شده را خوانده‌اند. «در جستجوی زمان ازدست رفته» یکی از شاخص‌ترین این آثار است که در ایران آثار گوناگونی درباره آن بیشتر ترجمه و گاه تألیف شده است. «فانوس جادویی زمان» اثر داریوش شایگان که به همت نشر…

ادامه مطلب

حکومت‌ها چگونه می‌توانند شهروندان را خوشبخت کنند؟ / دکتر علی غزالی‌فر

این کتاب آن‌قدر خوب است که به‌سختی می‌توانیم کتابی مفیدتر از آن را تصور کنیم. ما با اثری جذاب، خوش‌خوان، پر از نکات و داده‌های جالب روبه‌رو هستیم. ولی همۀ این موارد فرعی است. ویژگی اصلی کتاب آن است که بسیار مفید و راه‌گشاست. این فایده عام است.

ادامه مطلب

«ایران زمین: روزگار باستان» اثر عسگر بهرامی ؛ ایران پیش از حمله اعراب / حمید رضا امیدی سرور

این کتاب تاکیدی است بر این نکته که می‌توان اثری جامع و کامل نوشت، بدون افتادن در دام تفضیل و یا دشوار نویسی. البته این مهم منوط به داشتن اشراف درباره موضوع و همچنین آشنایی با شیوه‌‎های نوین تاریخ نویسی است. چیزی که با توجه به کارنامه عسگر بهرامی و البته کیفیت کتاب حاضر، می‌توان…

ادامه مطلب